Tết: Đề xuất câu đối Phật giáo
image

Thiện tín thí chủ Phật tử có thể cung thỉnh chư vị hòa thượng trưởng lão viết những câu đối bằng chữ Hán, nhưng không thể hiện bằng nguyên tự Hán văn nữa, mà thay vào đó là âm Hán Việt viết dưới dạng thư pháp, đẹp, bay bướm, nhưng đọc được dễ dàng. Nội dung của những câu đối như thế tất nhiên nói về Phật giáo và mùa xuân.

Câu đối là một hình thức sáng tác văn học truyền thống của dân tộc, và tất nhiên, rất quen thuộc với chùa chiền.

Tư gia thì không dán câu đối vào ngày thường, nhưng trước kia, ông bà ta thường dán câu đối trước cửa vào dịp xuân về. Câu đối ngày trước hầu như đều là chữ Hán viết trên giấy đỏ.

Cùng với sự suy sụp của Hán học, câu đối đỏ ngày tết cũng dần dần không còn. Không mấy ai còn đọc được chữ Hán viết theo chiều đứng dọc trên những băng giấy đỏ, nên người dán cũng dần không quan tâm, còn người thấy câu đối thì cũng thờ ơ.

Ở miền Nam, trước năm 1975, một số gia đình vẫn còn dán câu đối tết, mà theo tôi nhớ, phần lớn là thuộc dạng in sẵn, cũng chữ Hán, nhưng chỉ còn lại vài câu khuôn sáo, sản xuất đại trà.

Một câu đối mà nhà tôi thường hay dán vào dịp tết dường như có nội dung như sau (lâu quá tôi có thể nhớ sai vài chữ):

“Thiên tăng tuế nguyệt, nhân tăng thọ
Xuân mãn càn khôn, phúc mãn đường


Tạm dịch:

Trời thêm tuổi trăng, người thêm thọ
Xuân đầy trời đất, phúc đầy nhà


Hình như một số lớn tư gia có dán câu đối đều dán câu ấy cả.

Thế rồi, từ từ, nhà dán câu đối ít dần.

Tuy nhiên, hiện nay, có một khả năng là phục hồi câu đối, đó là dùng bằng thư pháp tiếng Việt, cũng viết trên nền đỏ. Và nhà chùa, nơi còn những vị tôn đức trưởng lão tinh thông Hán học, có thể đi đầu trong việc phục hồi một tập quán đẹp ngày tết và tập quán đó gắn liền với Phật giáo, góp phần thực hiện mục tiêu Phật giáo ngày tết, như chúng tôi đã đề ra.

Thiện tín thí chủ Phật tử có thể cung thỉnh chư vị hòa thượng trưởng lão viết những câu đối bằng chữ Hán, nhưng không thể hiện bằng nguyên tự Hán văn nữa, mà thay vào đó là âm Hán Việt viết dưới dạng thư pháp, đẹp, bay bướm, nhưng đọc được dễ dàng. Nội dung của những câu đối như thế tất nhiên nói về Phật giáo và mùa xuân.

Hình thức thứ 2 là mời những nhà thơ, nhà văn Phật giáo sáng tác câu đối Phật giáo bằng tiếng Việt. Có thể báo chí Phật giáo mở một cuộc thi câu đối Phật giáo mùa xuân.

Những câu đối xuân Phật giáo như vậy có thể chọn in ấn hàng loạt, phát hành đến đông đảo Phật tử dán trước cửa nhà.

Ngày tết, cũng có một số gia đình treo cờ Phật giáo, theo sự vận động của nhà chùa, nhưng rất ít. Chúng ta có thể thông cảm, vì treo cờ Phật giáo có phần hơi “nổi”.

Thế nhưng dán những câu đối có nội dung khuyến khích trồng cây công đức, mong hưởng được phước lành cả năm, xuân về trời đất thêm đạo vị, người thêm ơn lành…, nói toàn việc thiện, việc tốt, việc công đức, việc được hưởng hồng ân, thì việc dán câu đối sẽ thích hợp hơn nhiều.

Câu đối viết bằng thư pháp, một hình thức nghệ thuật gần với đạo Phật, lại chuyển tải nội dung tư tưởng đạo Phật trong bối cảnh ngày xuân, thì khả năng khôi phục tập quán dán câu đối tết sẽ rất lớn. Câu đối mang tư tưởng Phật giáo sẽ góp phần nhất định trong việc Phật giáo hóa ngày tết, vì tết đi đâu, đến nhà ai cũng thấy thể hiện nội dung Phật giáo.

Câu đối chỉ là 2 tờ băng dài viết từ trên xuống, độ mười mấy chữ, sẽ có giá thành in ấn hạ (tương đương với kiểu lịch tháng chỉ có 1 tờ, giá thành ba, bốn ngàn đồng) nên Phật tử có thể đặt in, cúng chùa, để quý thầy tặng cho khách thập phương từ lễ Phật Thành đạo, dán lên khi giáp tết.

Câu đối xuân Phật giáo có thể thu nhỏ để treo trên cành mai. Loại câu đối nhỏ này chi phí còn hạ hơn nữa. Thầy viện chủ có thể dùng làm lộc chùa, quà lì xì, để thiện tín mang về treo trên cành mai, thể hiện tinh thần giáo lý trong trang trí ngày tết.

Đây là việc đơn giản, chi phí không cao, hy vọng sẽ sớm được thực hiện, phát hành vào dịp lễ Phật thành đạo, hay rằm tháng chạp là hay nhất để dán vào những ngày giáp tết.

Riêng câu đối thu nhỏ, treo cành mai có thể phát hành vào dịp tết, Phật tử nhận thư, nhận lộc, mang lời cầu chúc, hy vọng, tin tưởng năm mới an lạc về nhà và treo lên trang trọng trên cành đào, cành mai.

MT

Bài viết này không có từ khóa nào

Thư từ,  bài viết, hình ảnh xin gửi về địa chỉ: trisu@phattuvietnam.net. Để xem hướng dẫn viết, gửi bài và đăng ký cộng tác viên, xin bấm vào đây. Đường dây nóng: 0945.787577 (Biên tập - Trị sự); 0904.087.882 (Phật sự Hà Nội); 0989.047.041 (Phật sự TP. Hồ Chí Minh); 0907.678302 (Phật sự Tây Nguyên); 0983.376.774 (Phật sự Hải Phòng).

Subscribe to comments feed Phản hồi (5 bài gửi)

Trí 08/01/2011 22:25:43
phương pháp này rất hay, con muốn in để kính Thầy Chùa gần nhà con phát cho mọi người, nhưng con không biết dùng những ngôn từ nào có ý nghĩa ngày đầu xuân (ngôn từ liên quan đến nhà Phật),
Kính xin Quý Thầy cho con xin một số chữ được không ạ? con muốn in chữ Việt, vì mình là người Việt, cứ Việt mà dùng thôi. TQ giờ đang bỏ gốc đi theo ngọn rồi, con kg thích tiếng Tầu đâu.
Các Thầy cho con xin chữ sớm nhé, để con còn nhờ người đi in, không hổng kịp zui.
nguoihammo 09/01/2011 05:13:43
gủi bạn Trí !
Mình là PT , ko phải là Sư Thầy có sưu tầm và làm rất nhiều câu thơ đối để ghi lên các băng rôn treo các cây cau trong Chùa mỗi khi PG có dịp lễ lớn như Đản Sanh, Vu Lan , Xuân Di Lặc...
Xin gửi bạn 2 câu đối ngày Xuân:
- Mừng Xuân Hỷ Xả thêm Công Đức
Đón Tết Từ Bi bớt Não Phiền
- Đón Xuân Lễ Phật muôn đời Phúc
Mừng Tết Niệm Phật vạn niên Khang
( nên in trên Font chữ Vni-Thuphap1 hay Vni-ThuphapOngDo hoặc Vni-HLThuphap thì đẹp nhất )
Hy vọng bạn sẽ hài lòng. Thân chào !
Lê Văn Nguyên Đức 09/01/2011 06:54:52
Con củng xin Quý Thầy ban cho chúng con củng muốn có câu đối về nhà Phật để treo ở chùa chúng và trên trang web nhà.
Tri 09/01/2011 10:39:56
Xin chân thành cảm ơn bạn NGƯỜI HÂM MỘ,câu đối bạn cho thật hay, thật ý nghĩa, nếu còn nữa xin bạn lại cung cấp nhé/.

thân chào!
CHANH 09/01/2011 15:23:02
Chào các bạn, tôi xưa nay rất thích tìm hiểu các câu đối. Các mẫu câu trên của bạn nguoihammo cũng rất hay.

Nhưng tôi thấy thế này:

Các câu đối như vậy chỉ dùng trong dịp Tết. Vào trong năm thì ... cất hết thôi. Cho nên cùng với thú chơi câu đối, ta nên làm thêm các mẫu để treo cả năm, không phải câu đối mà cả một bài kệ ta có thể trích trong các kinh như kinh Pháp Cú hoặc các kinh đại thừa, ví dụ như bài kệ 4 câu sau đây của kinh Hoa Nghiêm:

"Nếu người muốn biết rõ,
Chư Phật trong ba đời,
Hãy quán tánh pháp giới,
Nhất thiết do tâm tạo."

Hoặc bài kệ kinh Kim Cương Bát Nhã:

Nhất thiết hữu vi pháp,
Như mộng, huyễn, bào, ảnh,
Như lộ, diệc như điện,
Ưng tác như thị quán.

...
Ta có thể dùng giấy màu tốt, in trang trọng và có thể treo trang trí cả năm trong nhà, nơi làm việc, người dùng chỉ cần thuộc bài này, lâu dần ... thọ trì, đọc tụng, hiểu nghĩa, theo đó tu học, hành về Phật pháp....rất là công đức, vì đây là những bài kệ dẫn tâm trí người thọ trì đến chỗ sáng tỏ Phật Tánh.

Các loại này có thể không bán mà dành tặng bạn đồng tu cũng rất tốt.
tổng cộng: 5 | đang hiển thị: 1 - 5
Tên người gửi:
Địa chỉ mail:

Bộ gõ tiếng Việt Bật Tắt
  • email Gửi bài viết này cho bạn bè
  • print Xem dưới dạng bản in
  • Plain text Xem dưới dạng thuần văn bản
Thông tin tác giả
image Minh Thạnh Được đào tạo các ngành sư phạm, thư viện, ngữ văn, lý luận phê bình sân khấu điện ảnh, quay phim và biên tập truyền hình. Cư ngụ tại TP.HCM
Đăng nhập