Sáng ngày 26/02/2026 (nhằm ngày 10 tháng Giêng năm Bính Ngọ), trong không khí hân hoan đầu xuân, tại Cung Trúc Lâm (phường Yên Tử, tỉnh Quảng Ninh), lễ Khai hội Xuân Yên Tử năm 2026 đã trang trọng diễn ra. Đây là năm đầu tiên lễ hội được tổ chức khi Yên Tử trở thành Di sản văn hóa thế giới; mở màn cho chuỗi hoạt động, sự kiện tuyên truyền, quảng bá Di sản văn hóa thế giới Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc và các hoạt động thu hút, kích cầu du lịch, thúc đẩy thương mại, dịch vụ năm 2026.
Về phía GHPGVN có sự hiện diện của: Trưởng lão Hòa thượng Thích Thanh Nhiễu – UVTT HĐCM, Phó Chủ tịch Thường trực HĐTS GHPGVN; Hòa thượng Thích Thanh Quyết – Phó Chủ tịch HĐTS, Trưởng BTS GHPGVN tỉnh Quảng Ninh; Hòa thượng Thích Quảng Tùng – Phó Chủ tịch HĐTS, Trưởng BTS GHPGVN TP. Hải Phòng; Thượng tọa Thích Đức Thiện – Phó Chủ tịch, Tổng thư kí HĐTS GHPGVN; cùng chư Tăng Ni BTS GHPGVN tỉnh Quảng Ninh.
Tham dự Lễ khai hội có: Ông Bùi Văn Khắng – Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh; Bà Nguyễn Thị Hạnh – Phó Chủ tịch UBND tỉnh; Ông Jonathan Wallace Baker – Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam cùng đại diện các cơ quan ban, ngành, đơn vị doanh nghiệp tỉnh.
Mở đầu chương trình khai hội Xuân Yên Tử là nghi thức rước kiệu, xuất phát từ Cổng Khai Tâm, đi qua Quảng trường Minh Tâm và tiến vào Cung Trúc Lâm. Yên Tử được biết đến là điểm hội tụ linh thiêng, thu hút đông đảo nhân dân, Phật tử và du khách thập phương hành hương lên non thiêng; không chỉ để lễ Phật, cầu an, mà còn để tìm về cội nguồn lịch sử, để lắng lại giữa nhịp sống hiện đại, nuôi dưỡng khát vọng hướng thiện và tri ân tiền nhân theo truyền thống “uống nước nhớ nguồn”. Chính sự tiếp nối bền bỉ ấy đã làm nên sức sống trường tồn của Yên Tử – nơi giá trị tâm linh hòa quyện cùng tinh thần dân tộc Việt Nam.
Phát biểu tại lễ khai hội, Ông Bùi Văn Khắng – Phó Bí thư Tỉnh uỷ, Chủ tịch UBND tỉnh khẳng định: Hội Xuân Yên Tử là nét đẹp văn hóa truyền thống đã được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Đây không chỉ là nghi lễ mở đầu cho một mùa lễ hội, mà còn là sự khởi động cho một năm phát huy mạnh mẽ giá trị của khu di tích, khẳng định vị thế và tầm vóc của Yên Tử trên bản đồ Di sản văn hóa của nhân loại; đồng thời cũng đặt ra yêu cầu cao hơn trong công tác tổ chức, quản lý và bảo tồn, gìn giữ đời sống tâm linh, tín ngưỡng và không gian văn hoá di sản; phát triển du lịch văn hóa tâm linh gắn với bảo tồn, phát huy giá trị di sản Yên Tử.
Lễ hội Xuân Yên Tử năm 2026 là sự kiện văn hóa mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc, tầm vóc của Di sản thế giới. Đặc biệt, nhằm tri ân nhân dân và du khách đã đồng hành trong quá trình đưa Yên Tử trở thành Di sản văn hóa thế giới, HĐND tỉnh Quảng Ninh đã ban hành Nghị quyết số 101/2026/NQ-HĐND, quyết nghị miễn 100% vé tham quan danh lam thắng cảnh Yên Tử áp dụng từ năm 2026 đến hết năm 2028. Bên cạnh đó, tại Khu di tích danh thắng Yên Tử còn thực hiện miễn vé trông giữ phương tiện ô tô và xe máy tại bến xe Hạ Kiệu đến hết năm 2026; mua bảo hiểm miễn phí cho toàn bộ du khách tham quan, đồng thời lắp đặt hệ thống AI nhận diện tự động du khách ra vào khu di tích. Các chính sách này tạo điều kiện đưa di sản văn hóa thế giới Yên Tử đến gần hơn với cộng đồng, thúc đẩy phát triển du lịch bền vững gắn với bảo tồn di sản.
Nhân dịp khai hội, Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị mỗi người dân, mỗi phật tử và du khách hãy tham gia lễ hội với tinh thần văn minh, tôn trọng không gian thiêng liêng của Di sản; chung tay giữ gìn cảnh quan, bảo vệ môi trường; lan tỏa hình ảnh đẹp về con người Quảng Ninh nghĩa tình, hiếu khách. Đồng thời khẳng định, hội Xuân Yên Tử năm 2026 sẽ thành công tốt đẹp, lan tỏa sâu rộng những giá trị nổi bật toàn cầu của di sản, giá trị nhân văn cao đẹp của Thiền phái Trúc Lâm, tiếp tục là nguồn động lực, tinh thần to lớn để xây dựng Quảng Ninh ngày càng giàu đẹp, văn minh, hiện đại trong kỷ nguyên mới của dân tộc.
Trước khi gửi lời chúc phúc đến toàn thể chư tôn đức, đại biểu khách quý, nhân dân Phật tử thập phương; Hòa thượng Thích Thanh Quyết – Phó Chủ tịch HĐTS, Trưởng BTS GHPGVN tỉnh Quảng Ninh đã nhắc lại hành trạng của Đức vua – Phật hoàng Trần Nhân Tông. Hơn bảy thế kỷ trước, sau khi lãnh đạo quân dân Đại Việt hai lần đánh bại giặc Nguyên – Mông, Đức vua Trần Nhân Tông đã rời bỏ ngai vàng, chọn non thiêng Yên Tử làm nơi tu hành, chiêm nghiệm và khai sáng con đường đạo pháp, gắn liền với vận mệnh dân tộc; sáng lập Thiền phái Trúc Lâm – dòng thiền mang đậm bản sắc dân tộc, đề cao tư tưởng “nhập thế”, hòa đạo với đời, lấy việc phụng sự nhân sinh, phụng sự đất nước làm phương châm hành đạo, với tư tưởng “tam hòa” – hòa giải, hòa bình, hòa hợp. Ngài được mọi người tôn vinh là Phật hoàng, là biểu tượng hòa bình cho Việt Nam và nhân loại.
Nhận thức được những giá trị nổi bật toàn cầu, ngày 12/07/2025, UNESCO đã chính thức ghi danh quần thể Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc – nơi tu hành, đắc đạo, hoằng hóa của Phật hoàng Trần Nhân Tông và chư Tổ Trúc Lâm là Di sản văn hóa thế giới; với mong muốn tư tưởng hòa bình của Phật hoàng sẽ mãi mãi lan tỏa.
Chia sẻ tại buổi lễ, Ông Jonathan Wallace Baker – Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam bày tỏ niềm vinh dự khi được tham dự lễ khai hội hôm nay, đặc biệt trong bối cảnh Yên Tử đã được ghi danh là Di sản văn hóa thế giới. Đây là sự ghi nhận của cộng đồng quốc tế đối với giá trị nổi bật toàn cầu của di sản, đồng thời thể hiện cam kết mạnh mẽ của tỉnh Quảng Ninh trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa vì lợi ích chung của nhân loại. Ngày nay, Yên Tử không chỉ là một điểm đến hành hương linh thiêng, mà còn là một cảnh quan tâm linh sống động – nơi những ngôi chùa cổ kính, những con đường hành hương, những cánh rừng, những dòng suối và những không gian nghi lễ hòa quyện tạo nên một cảnh quan thanh tịnh và an hòa. Thông qua các nghi lễ trang nghiêm, những hình thức nghệ thuật truyền thống cùng chuỗi hoạt động văn hóa phong phú; lễ hội tiếp tục khẳng định sức sống lâu bền của Yên Tử, đồng thời tỏa sáng những giá trị tâm linh và nhân văn sâu sắc của vùng đất linh thiêng này. UNESCO đánh giá cao những nỗ lực của tỉnh Quảng Ninh trong việc bảo tồn di sản, thúc đẩy du lịch có trách nhiệm, tăng cường giáo dục cộng đồng và bảo vệ môi trường. Ông Jonathan Wallace Baker tin tưởng những giá trị nhân văn sâu sắc của Thiền phái Trúc Lâm sẽ tiếp tục lan tỏa tinh thần hòa bình, hiểu biết và hòa hợp trong cộng đồng.
Nghi thức được mong chờ nhất chính là gióng trống, thỉnh chuông báo hiệu hội Xuân Yên Tử chính thức bắt đầu, do Ông Bùi Văn Khắng và Hòa thượng Thích Thanh Quyết thực hiện. Ngay sau đó, chư tôn đức cùng quý đại biểu dâng hương cầu nguyện quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa. Lễ đóng dấu thiêng Yên Tử là một nét đẹp văn hóa truyền thống mỗi dịp đầu xuân. Dấu được đúc cùng thời điểm xây dựng chùa Đồng, đây là hoạt động để đánh dấu sự hiện diện của con người tại núi Yên Tử và cầu mong sự gia hộ của Đức Phật cùng những vị thần. Dấu thiêng được lưu giữ tại chùa Đồng linh thiêng và một năm chỉ được khai ấn đúng một lần. Đây coi như lộc Phật để phát cho du khách, gửi gắm sự may mắn bình an đầu Xuân.
Hàng trăm năm qua, bầu nguyên khí dưới cánh rừng Yên Tử vẫn tiếp truyền nguồn năng lượng tinh khôi vào từng hơi thở, từng bước chân của du khách. Xuân sang, cây cối đâm chồi nảy lộc, người người về với Yên Tử như cảm nhận được sự chuyển mình đón năm mới ấy. Và lễ khai hội Yên Tử vào ngày 10 tháng Giêng âm lịch hằng năm, như lời chào mừng năm mới; với biết bao niềm vui tươi, hứng khởi, mong chờ.
Diệu Tường, Thanh Hòa, Tiến Lộc, Quang Phước
