PTVN – Sáng 21/4, tại Trường Đại học Văn hóa TP.HCM, chuỗi hoạt động hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam với chủ đề “Dấu ấn Thư tịch” đã diễn ra, gồm triển lãm văn khắc Hán Nôm “Bia đá kể chuyện trăm năm” và talkshow học thuật.
Tham dự chương trình có đại diện Ban Giám hiệu Trường Đại học Văn hóa TP.HCM, nguyên lãnh đạo Nhà trường qua các thời kỳ, đại diện Đảng ủy, cùng lãnh đạo các phòng, ban, giảng viên, sinh viên và các diễn giả, nhà nghiên cứu.
Trong khuôn khổ chương trình, triển lãm “Bia đá kể chuyện trăm năm – Bản sắc văn hóa Việt Nam qua văn khắc Hán Nôm” giới thiệu nhiều tư liệu tiêu biểu, góp phần tái hiện những giá trị lịch sử, tín ngưỡng và đời sống văn hóa của người Việt được lưu giữ qua hệ thống văn bia, câu đối, hoành phi và các loại hình thư tịch cổ. Qua đó, công chúng có điều kiện tiếp cận trực tiếp với di sản văn bản, nhận diện vai trò của chữ viết trong việc ghi chép, định hình và truyền tải ký ức cộng đồng qua nhiều thế hệ.
Tại talkshow, diễn giả Bình Nguyên cho rằng văn bia là hình thức “văn bản hóa” tín ngưỡng dân gian, qua đó phản ánh đời sống văn hóa và các giá trị đạo đức truyền thống.
Với nội dung trình bày “Từ thực hành đọc kinh tại các tự viện đến văn hóa đọc đương đại”, Thượng tọa Thích Minh Thuận – Tiến sĩ Xã hội học giáo dục, chia sẻ từ thực tiễn đời sống tự viện.
Theo Thượng tọa, việc đọc kinh của Phật tử hiện nay không chỉ nhằm mục đích nghi lễ hay cầu nguyện, mà còn hướng đến việc hiểu giáo lý và tu tập. Việc đọc kinh cần được đặt trong tiến trình “Văn – Tư – Tu”, từ tiếp nhận, suy ngẫm đến thực hành, qua đó chuyển hóa nhận thức thành đời sống tu tập cụ thể.
Thực tế cho thấy, trong các tự viện hiện nay, việc sử dụng song song âm Hán Việt và Quốc ngữ đang trở thành xu hướng phổ biến. Âm Hán Việt tiếp tục được duy trì trong các nghi thức truyền thống nhằm bảo lưu giá trị văn hóa, trong khi Quốc ngữ giúp người đọc dễ tiếp cận nội dung, nâng cao khả năng hiểu và ứng dụng giáo lý.
Từ đó cho thấy, văn hóa đọc kinh đang chuyển dịch từ hình thức tụng niệm sang mô hình tích hợp giữa đọc, hiểu và thực hành. Đây cũng là biểu hiện của sự vận động của văn hóa đọc trong xã hội đương đại, khi việc đọc không chỉ dừng ở tiếp nhận thông tin mà còn gắn với quá trình suy ngẫm và chuyển hóa trong đời sống cá nhân.
Chuỗi hoạt động “Dấu ấn Thư tịch” góp phần khẳng định vai trò của di sản văn bản trong việc kết nối giữa truyền thống và hiện đại, đồng thời mở ra những hướng tiếp cận mới đối với văn hóa đọc trong đời sống hôm nay.
N.T
