Khi nhắc lại cuộc đời của Hoà thượng Định Thành, những người có duyên lành được bước chân vào trượng thất của Ngài, chắc hẳn sẽ nhận ra ngay nét thanh tịnh của một bậc Thiền gia.
Trên bàn Phật, bộ kinh Pháp Hoa đã cũ nát, cái “cũ nát” ấy không phải vì bỏ quên trong bụi bặm, mà vì đã được Ngài lật giở, thọ trì và nghiền ngẫm quá nhiều lần trong suốt một đời tu tập.
Mỗi lần chiêm nghiệm lại, lòng chúng ta lại thấy bao trùm lên cuộc đời Ngài chỉ vỏn vẹn trong mấy chữ:
“Một Bộ Pháp Hoa – Một Câu Phật Hiệu – Một Đời Thọ Trì”
Thật trọn vẹn và đẹp đẽ biết bao!
Trước khi xả bỏ báo thân để trở về cõi Phật, Ngài không dặn dò điều gì cao xa hay. Ngài chỉ ân cần, tha thiết dạy bảo rằng:
“Sau khi tôi đi rồi, các ông phải cùng nhau hòa hợp để làm hưng thạnh tông môn, chấn chỉnh thiền quy; chớ để điêu tàn mà mắc tội với Phật Tổ vậy! Nghĩ lại cuộc đời hành đạo của tôi thì không có gì đặc biệt cả! Tôi chỉ biết niệm Phật và tụng kinh Pháp Hoa mà thôi!”
Lời di huấn ấy, đến tận bây giờ vẫn còn vang vọng trong tâm trí của chúng tôi.
Ngài nói cuộc đời Ngài “không có gì đặc biệt”, nhưng chính sự “không có gì đặc biệt” ấy lại là đỉnh cao của sự khiêm hạ.
Ngài cả một đời giản dị chỉ biết niệm Phật và tụng kinh Pháp Hoa. Sự kiên trì, chuyên chú thọ trì một bộ kinh, giữ trọn một câu niệm Phật cho đến phút cuối cùng, đó mới chính là công phu tu tập thâm hậu nhất!

Và điều Ngài trăn trối lại cho thế hệ sau chính là tinh thần hoà hợp. Tu theo Phật, muốn chánh pháp được trường tồn, muốn tông môn được hưng thạnh thì Tăng đoàn phải lấy lòng “Lục hòa” làm gốc. Nếu chúng ta chia rẽ, lười biếng, để cho Thiền quy điêu tàn, thì đó là muôn vàn tội lỗi đối với Phật Tổ và chư vị Tiền bối.
Kính thưa đại chúng,
Học theo tấm gương của Ngài, chúng ta nhìn lại bản thân để tự nhắc nhở: Một tâm hồn an tĩnh, đạo hạnh trang nghiêm mới là di sản vô giá.
Mong rằng mỗi người chúng ta, dù ở vị trí nào, cũng luôn giữ vững một tâm nguyện: kiên trì tu học và luôn lấy sự hòa hợp làm gốc để vững bước trên con đường giải thoát.
Phụ lục
Ngày 12 tháng 8 ÂL, Ban Trị sự Thành hội cùng Ban Đại diện Phật giáo Quận 10 đến vấn an, Ngài bảo tôi lấy chiếc ca sa trải ngang người và nói:
Hôm nay, Chư tôn đức đến thăm, nhưng tôi không ngồi dậy nổi để đón tiếp, thật thất lễ quá!
Sau khi các vị ra về, tôi thắc mắc:
Hòa thượng dạy con lấy y đắp ngang người, việc ấy nghĩa là sao? Con không hiểu!
Ngài ôn tồn bảo:
Đức chúng như hải, làm như vậy là để tỏ lòng biết ơn đối với Chư tôn Đại đức.
Có thể nói hành trạng của Hòa thượng đã hội đủ những điều mà trong Kinh Phước Đức, Thế Tôn cũng đã từng dạy:
Biết khiêm cung lễ độ
Tri túc và biết ơn
Không bỏ dịp học đạo
Là phước đức lớn nhất
Cư sĩ Vô Tận cũng nói:
- Ham sống sợ chết là lẽ thường tình của con người, chỉ có bậc chí nhân mới hiểu được chân lý. Xưa nay, vì không có sanh nên tuy sống mà vẫn không ham thích; vì không có diệt nên tuy chết mà cũng không sợ hãi.
Ta đã thấy được điều nầy trong tinh thần an định của Hòa thượng.
Vài hôm sau cơn phẫu thuật, được tin từ các y bác sĩ báo là Ngài mắc phải căn bệnh nan y ở thời kỳ cuối, như thế là thọ mạng của Ngài sẽ không tồn tại bao lâu nữa! Lúc ấy, thầy Thiện Sanh hối hả chạy vào phòng bệnh, khóc òa lên và sụp lạy.
Hòa thượng mở mắt phủ dụ:
Sanh ký tử quy, đó là chuyện thường ở đời, hơi đâu mà ông khóc!
Im lặng giây lâu, Ngài lại nói nhẹ:
“Ái bất trọng, bất sanh Ta Bà
Niệm bất thiết, bất sanh Cực Lạc”
Ôi! Đời người như một cuộc hành trình vô tận, là quán trọ, là bến tạm qua đêm. Chúng ta là những lữ hành đang mệt mỏi lang thang và trú ngụ trong đó. Người thấu suốt được chân lý ấy thì không còn bị sanh tử ràng buộc, thong dong tự tại, nhẹ nhàng như gió thoảng mây bay, xem kiếp phù sanh như nước chảy qua cầu và xem cái chết như sự trở về. Đó chính là cái nhìn của Hòa thượng.
Định Thành Đạo Tràng









